Supply Chain
Vraagvoorspelling: Excel, ERP, software of maatwerk?

Voor de meeste groothandels van 20 tot 200 mensen is een bestaande voorraadtool of de forecastmodule van het ERP de verstandigste eerste stap, niet maatwerk. Excel volstaat zolang een persoon het assortiment per week kan bijhouden. Een tool als Optiply, EazyStock of Slimstock past bij een bedrijf dat een vaste inkoopwerkwijze met schermen wil. Maatwerk loont pas als de voorspelling zelf het probleem is: veel acties, nieuwe artikelen, trage lopers of klanten die in grote partijen bestellen, en als een toets op de eigen historie laat zien dat het verschil de moeite waard is.
Dit artikel zet de vier routes naast elkaar: voor welk bedrijf elke route past, wat ze kost in geld en tijd, en waar ze ophoudt. Prijzen van anderen komen van hun eigen sites, peildatum november 2026.
De vier routes naast elkaar
| Excel | Module in het ERP | Voorraadtool | Maatwerk | |
|---|---|---|---|---|
| Past bij | Tot een paar honderd actieve artikelen, een magazijn | Bedrijven die al op de juiste editie zitten | Een vaste inkoopwerkwijze voor meerdere inkopers | Een voorspelprobleem dat standaardmethoden niet oplossen |
| Kosten in geld | Geen licentie | Soms een hogere editie (zie hieronder) | Licentie per maand of jaar, plus implementatie | Eenmalige bouw plus jaarlijks beheer |
| Kosten in tijd | Elke week handwerk | Inrichten en parameters bijhouden | Implementatie en inrichting | Een backtest van vier tot zes weken, daarna de bouw |
| Hoe het voorspelt | Gemiddelden en gevoel | Statistisch, per artikel, op de verkoopreeks | Per leverancier anders | Afgestemd op de eigen data, inclusief acties en nieuwe artikelen |
| Waar het ophoudt | Groei, meerdere magazijnen, de persoon die het snapt | Acties, nieuwe artikelen, trage lopers | De rekenmethode is voor het gemiddelde bedrijf gekozen | Bouwrisico en afhankelijkheid van wie het onderhoudt |
Excel: goed zolang een persoon het overziet
Excel is geen slechte keuze. Met een gemiddelde verkoop per week, een veiligheidsvoorraad en een bestelpunt per artikel komt een groothandel met een overzichtelijk assortiment ver. Een kant-en-klaar voorbeeld staat in het Excel-sjabloon voor voorraadbeheer. De kosten zitten niet in een licentie, maar in de uren van de inkoper en in het risico dat alles op een persoon leunt.
Het houdt op bij drie signalen. Het bestand wordt niet meer elke week voor alle artikelen bijgewerkt. Niemand behalve de maker begrijpt de formules. En de verkoop krijgt patronen die een gemiddelde niet volgt: seizoen, acties, of een tweede magazijn met een eigen ritme.
De module in het ERP: vaak al betaald
De meeste ERP-systemen bij Nederlandse groothandels hebben zelf een vorm van vraagvoorspelling. AFAS Profit berekent met Voorraad voorspellen per artikel een afzetvoorspelling uit de historie en gebruikt die in het bestelvoorstel. Business Central heeft de Sales and Inventory Forecast-extensie, waarvoor de voorspeldienst volgens Microsoft bij het abonnement inbegrepen is. Exact Online Handel heeft volgens de featurepagina van Exact een verkoopprognose en materiaalplanning vanaf Professional (EUR 599 per maand); Plus (EUR 449) heeft die niet.
Het voordeel is groot: geen nieuw systeem, geen koppeling, en de inkoper werkt in schermen die hij kent. De grens zit in wat erin gaat. De standaardmethoden rekenen met de verkoopreeks van het artikel zelf. Acties, prijswijzigingen, nieuwe artikelen zonder historie en trage lopers met veel weken zonder verkoop zijn de zwakke plekken. Per systeem staat dat uitgewerkt, met de bronnen, in forecasting in Exact Online, AFAS en Business Central.
Een voorraadtool: een compleet inkoopproces
Een voorraadplanningstool doet meer dan voorspellen. Hij is gebouwd rond het werk van de inkoper, met bestelvoorstellen per leverancier als kern. De namen die in Nederland het vaakst vallen, verschillen vooral in omvang en prijsmodel.
| Tool | Prijs volgens de leverancier | Prijsbasis | Koppelingen genoemd door de leverancier |
|---|---|---|---|
| Optiply | Lite vanaf EUR 79 per maand (tot 1.000 verkooporders per maand); Starter vanaf EUR 490 of EUR 610 per maand, afhankelijk van de betaaltermijn; grotere pakketten op aanvraag | Aantal verkooporderregels en artikelen | Exact Online, AFAS, Microsoft Dynamics 365 |
| EazyStock | Geen publieke prijs; offerte op aanvraag | Verwachte besparing, volgens EazyStock | Business Central en andere ERP's |
| Slimstock (Slim4) | Geen publieke prijs | Niet gepubliceerd | Exact Online, met een eigen integratiepagina |
| Netstock | Vanaf 900 dollar per maand, jaarabonnement; implementatie volgens Netstock meestal 6 tot 10 weken | Product en bundel | Meer dan 60 ERP's |
Of de bedragen inclusief of exclusief btw zijn, staat er niet bij. Peildatum november 2026.
Een tool past bij een bedrijf dat de werkwijze van de inkoop wil vastleggen en daar ook de discipline voor heeft. Dat is een groter besluit dan het lijkt: wat het oplevert, hangt af van het dagelijks gebruik van de werklijst, niet van de licentie. De grens ligt bij de voorspelling zelf. Een tool kiest uit een vaste set methoden die voor veel bedrijven werkt. Zit de winst juist in acties, nieuwe artikelen of grote klantorders, dan is het de vraag of die set dat oppakt. Dat is te toetsen, en hoe, staat in het artikel over voorraadbeheer software kiezen.
Maatwerk: als de voorspelling zelf het probleem is
Maatwerk betekent hier geen nieuw ERP en geen nieuw planningspakket, maar een voorspelmodel op de eigen verkoophistorie dat naast het ERP of de tool draait en zijn uitkomst daarin terugzet. Het bestelvoorstel blijft waar de inkoper het kent.
Op deze site noemen we voor zo'n voorspel- en besteladvieslaag EUR 15.000 tot 40.000 eenmalig. Het grootste deel van dat bedrag gaat naar data ophalen en opschonen, toetsen en de koppeling, niet naar het model zelf; de verdeling per fase staat in wat een voorspelmodel laten bouwen kost. Daarbovenop komt beheer: 15 tot 25% van de bouwkosten per jaar voor hertrainen en bewaken.
Maatwerk heeft twee echte nadelen. Er is bouwrisico: niet elk assortiment laat zich beter voorspellen dan met een standaardmethode, en dat is pas na een toets te zeggen. En er is afhankelijkheid van wie het model onderhoudt. Het eerste is op te vangen met een backtest voordat er iets gebouwd wordt, het tweede met afspraken over eigendom en overdracht. Hoe een partij daarop te toetsen is, staat in forecastbureau kiezen.
Welke route past? Een beslisschema
| Situatie | Eerste keuze |
|---|---|
| Minder dan een paar honderd actieve artikelen, een magazijn, stabiele verkoop | Excel met bestelpunt en veiligheidsvoorraad |
| Het ERP heeft een forecastfunctie die nog niet gebruikt wordt | Eerst die inrichten en meten |
| Meerdere inkopers, wens voor een vaste werklijst en servicegraad per klasse | Een voorraadtool |
| Tool of ERP draait al, maar de fout zit in acties, nieuwe artikelen of trage lopers | Backtest van een eigen model naast de huidige forecast |
| Minder dan twee jaar bruikbare verkoophistorie | Nog geen maatwerk; eerst de data op orde |
Welke route het ook wordt, meet eerst hoe goed de huidige voorspelling is. Leg haar naast een naïeve forecast ("volgende periode is gelijk aan deze") op maanden die al voorbij zijn. Hoe, staat in forecast-nauwkeurigheid meten. Wat een betere forecast in werkkapitaal en voorraadkosten waard is, rekent de rekentool uit. Pas als dat verschil groot genoeg is, is een duurdere route te verantwoorden.
Waar past Stratalytic?
Stratalytic bouwt de vierde route: maatwerk in vraagvoorspelling en voorraad, naast het ERP of de tool die er al staat. Eerst een backtest op twee jaar eigen historie, tegen de forecast die er nu draait, met een drempel die vooraf vastligt. Haalt het model die niet, dan volgt er geen offerte en zijn er geen kosten. De voorspelling gaat terug naar het ERP of naar Excel, en na oplevering zijn de code en het model van de klant. Bij nieuwe producten van een marktleider in bouwgereedschap steeg de nauwkeurigheid zo van 40% naar 86%.
Voor een bedrijf dat vooral een werklijst en een vaste inkoopwerkwijze zoekt, is een voorraadtool de betere keuze. En bij een stabiel assortiment met korte levertijden haalt goed onderhouden Excel of de ERP-module het meeste al binnen. Maatwerk is de route voor het deel van het assortiment waar de standaard het laat liggen, en dat deel moet eerst gemeten zijn.
Plan een kennismaking van 30 minuten, vrijblijvend.
Veelgestelde vragen
Moet ik voor vraagvoorspelling software kopen of laten bouwen?
Voor de meeste groothandels met een stabiel assortiment is een bestaande tool of de module in het ERP de betere eerste keuze: sneller live en zonder bouwrisico. Maatwerk loont pas als de voorspelling zelf het probleem is, bijvoorbeeld bij veel acties, nieuwe artikelen of trage lopers, en als een backtest op de eigen historie laat zien dat het verschil groot genoeg is.
Wat kost voorraadplanningssoftware per maand?
Weinig leveranciers publiceren prijzen. Optiply noemt vanaf EUR 79 per maand voor het kleinste pakket en rekent op aantal verkooporderregels en artikelen; Netstock begint volgens de eigen prijspagina bij 900 dollar per maand op jaarbasis. Slimstock en EazyStock werken met een offerte op aanvraag. Peildatum november 2026.
Wanneer is Excel niet meer genoeg voor de voorraadplanning?
Zodra een persoon het bestand niet meer elke week voor alle artikelen kan bijwerken, of zodra niemand anders het snapt. In de praktijk gaat het mis bij meerdere magazijnen of kanalen, bij artikelen met seizoen of acties, en bij een assortiment dat te groot is om per artikel na te lopen.
Is de forecast in het ERP goed genoeg?
Vaak wel voor stabiele hardlopers. AFAS Profit en Business Central voorspellen uit de verkoophistorie, Exact Online heeft een verkoopprognose vanaf de Professional-editie. Ze rekenen alleen met de verkoopreeks zelf, dus acties, nieuwe artikelen en trage lopers zijn de zwakke plekken. Meet het: leg de ERP-forecast naast een naïeve forecast op maanden die al voorbij zijn.
Wat kost een forecastmodel op maat voor een groothandel?
Op deze site noemen we voor een voorspel- en besteladvieslaag op eigen data EUR 15.000 tot 40.000 eenmalig, plus 15 tot 25% van dat bedrag per jaar aan beheer. Het grootste deel gaat naar data ophalen en opschonen, toetsen en de koppeling met het ERP. De doorlooptijd van een eerste backtest is vier tot zes weken.
Stel een vraag over vraagvoorspelling
Laat je e-mailadres achter. Een solution architect uit het team reageert binnen een werkdag, met een eerste inschatting.
Liever het uitgebreide contactformulier




